Ησίοδος και Θεογονία: Η Ενεργειακή Δομή του Σύμπαντος από το Χάος στον Λόγο

Η Φιλοσοφική Κοσμογονία του Ησιόδου: Μια Ερμηνεία του Όντος

Οι μεγάλοι ποιητές, όπως ο Όμηρος και ο Ησίοδος, θεμελίωσαν τον Ελληνικό πολιτισμό, αποτυπώνοντας στα έπη τους τόσο την κοσμογονία όσο και την ανθρωπογονία. Σε αυτό το πλαίσιο, ο Ησίοδος ξεχωρίζει, καθώς πολλοί μελετητές τον αναγνωρίζουν όχι απλώς ως ποιητή, αλλά ως τον πρώτο φιλόσοφο-μύστη της ελληνικής παράδοσης. Το έργο του, και κυρίως η Θεογονία, δεν αποτελεί μια απλή μυθολογική καταγραφή, αλλά μια βαθιά φιλοσοφική και επιστημονική περιγραφή της δομής του σύμπαντος, αναδεικνύοντας το θέμα «Ησίοδος και Θεογονία: Η Φιλοσοφία της Κοσμογονίας». Επομένως, ο λόγος του Ησιόδου μας μυεί σε ένα συναρπαστικό ταξίδι κατανόησης της δημιουργίας.

...

Με πληροφοριες απο το arxaiaellinika.gr

Οι Τρεις Πρωταρχικές Υποστάσεις

Ο Ησίοδος, στη Θεογονία του (στίχοι 110-122), επιλέγει στρατηγικά να μην ονομάσει την ύψιστη, ανέκφραστη πρώτη αρχή των πάντων. Πράγματι, αντ’ αυτού, παρουσιάζει τις τρεις πρώτες υποστάσεις που εκδηλώθηκαν από αυτήν: το ΧΑΟΣ, τη ΓΑΙΑ και τον ΕΡΩΤΑ. Συνεπώς, αυτή η απόκρυψη της πρώτιστης αρχής υποδηλώνει τον σεβασμό στο άρρητο. Ωστόσο, οι μεταγενέστεροι φιλόσοφοι, όπως οι Νεοπλατωνικοί, ταυτίζουν αυτή την κρυμμένη αρχή με το ΕΝ, ενώ ο Πλάτων την ονομάζει ΑΓΑΘΟ. Αυτή η αρχή, το ΕΝ, φαίνεται πως εμπεριέχει την δυαδικότητα του άρρενος ΠΕΡΑΣ (+) (οριοθέτηση) και του θήλεος ΑΠΕΙΡΟΥ (-) (απεριόριστη δυνατότητα). Έτσι, ο Ησίοδος δομεί την αφήγησή του με έναν τρόπο σχεδόν επιστημονικό, που θυμίζει σύγχρονη κοσμολογική περιγραφή.

Το Χάος ως Αφηρημένο Είναι

Πρώτα από όλα, μας λέει ο Ησίοδος, θα υπάρξει το ΧΑΟΣ. Το ΧΑΟΣ δεν είναι αταξία, αλλά το αφηρημένο, ακαθόριστο και απροσδιόριστο σύμπαν στην πρωταρχική του εμφάνιση. Αυτή η έννοια βρίσκει την αντιστοιχία της στο Ορφικό Ωό (Αυγό), το πρώτο ον που περιέχει τα «αληθώς όντα», δηλαδή τις καθαρές ΙΔΕΕΣ. Σε ένα παράλληλο φιλοσοφικό επίπεδο, ο Χέγκελ στην Επιστήμη της Λογικής του, περιγράφει ακριβώς αυτή την κατάσταση ως το καθαρό ΕΙΝΑΙ (Sein). Το ΧΑΟΣ παραμένει ένα αόρατο σύμπαν, διότι οι Ιδέες ενυπάρχουν σε αυτό καθαυτές, χωρίς να έχουν ακόμη ύλη για να μορφοποιήσουν.

Η Γαία ως Αισθητό Σύμπαν

Αμέσως μετά το Χάος, κάνει την εμφάνισή της η ΓΑΙΑ. Η ΓΑΙΑ αντιπροσωπεύει τη μετάβαση από το αφηρημένο στο συγκεκριμένο. Είναι, στην ουσία, το ορατό και αισθητό ΣΥΜΠΑΝ. Η ΓΑΙΑ, ως η ίδια η ύλη, «γεννά» αμέσως τα τρία θεμελιώδη υλικά στοιχεία: τα αέρια (ως ΟΥΡΑΝΟΣ), τα υγρά (ως ΠΟΝΤΟΣ) και τα στερεά (ως ΟΡΗ). Εάν το ΧΑΟΣ αντιστοιχούσε στο “Είναι” του Χέγκελ, η ΓΑΙΑ, αντιθέτως, αντιστοιχεί στην ΟΥΣΙΑ (Wesen). Στην ΟΥΣΙΑ αποτυπώνονται πλέον αντικειμενικά οι σχέσεις, οι προσδιορισμοί και οι καθορισμένες μορφές, καθώς οι Ιδέες αρχίζουν να μορφοποιούν την ύλη.

Ο Έρως ως Δημιουργικός Λόγος

Ταυτόχρονα με τη ΓΑΙΑ, ενυπάρχει ο ΕΡΩΣ. Αυτός ο ησιόδειος Έρως δεν έχει καμία σχέση με τη μεταγενέστερη αισθησιακή του εικόνα. Αντιθέτως, ο Έρως αποτελεί την κοσμογονική δύναμη του όντος, το ΠΥΡ του Ηρακλείτου. Λειτουργεί ως η συνδετική ενέργεια που ενώνει τις Ιδέες (από το ΧΑΟΣ) με τα υλικά στοιχεία (της ΓΑΙΑΣ). Ο Έρως είναι, στην πραγματικότητα, ο ηρακλείτειος ΛΟΓΟΣ και, σε επίπεδο ανθρώπινης νόησης, αντιστοιχεί στην ΕΝΝΟΙΑ (Begriff) του Χέγκελ. Μέσω αυτού του Έρωτα-Λόγου, ο ανθρώπινος νους μετέχει των Ιδεών και μαθαίνει να διακρίνει τη φύση των μορφών από την ύλη με την οποία έγινε ανάμιξη. Συνεπώς, ο Έρως είναι η αιώνια θεϊκή ενέργεια που διαπερνά και δομεί ολόκληρο το Όν. Αυτή η δυναμική είναι ο πυρήνας της ερμηνείας «Ησίοδος και Θεογονία: Η Φιλοσοφία της Κοσμογονίας».

Η Γέννηση της Κοσμικής Ψυχής

Ο Ησίοδος συνεχίζει περιγράφοντας την ένωση του ΟΥΡΑΝΟΥ (πνεύμα) και της ΓΑΙΑΣ (ύλη). Από αυτή την ένωση, υπάρχει η γέννηση από μια σειρά θεοτήτων (οι 12 Τιτάνες, οι Κύκλωπες, οι Εκατόγχειρες κ.ά.). Οι οποίες, με τη σειρά τους, παράγουν την Κοσμική Ψυχή, που μπορεί να συμβολιστεί ως ΑΦΡΟΔΙΤΗ. Αυτή η Ψυχή είναι ένα αόρατο δίχτυ που κινεί το σύμπαν σύμφωνα με τις νοητικές ενέργειες των Θεών. Μάλιστα, τρεις ομάδες όντων που προήλθαν από αυτή την ένωση – οι Ερινύες, οι Γίγαντες και οι Νύμφες – αποτελούν την αιτία δημιουργίας του ανθρώπινου εγκεφάλου και του νευρικού συστήματος, συνδέοντας έτσι άμεσα τον μικρόκοσμο (άνθρωπο) με τον μακρόκοσμο.

Το Ενεργειακό Μοντέλο του Σύμπαντος

Η ησιόδεια θεογονία αποτυπώνει ένα κοσμολογικό μοντέλο που μοιάζει εκπληκτικά σύγχρονο. Μπορούμε να φανταστούμε την άρρητη ΠΡΩΤΙΣΤΗ ΑΡΧΗ (το ΕΝ) στο κέντρο της δημιουργίας, να λειτουργεί ως η Κεντρική Γεννήτρια της ζωογόνου ενέργειας. Στο περιβάλλον της Γαίας (του υλικού κόσμου), τα όντα έχουν κίνηση απομακρυνόμενα από αυτό το κέντρο. Αυτή η απομάκρυνση δεν είναι μόνο χωρική αλλά και οντική, δημιουργώντας μια ιεραρχία (ΕΝ > Θεοί > Άγγελοι > Δαίμονες > Ήρωες > Άνθρωποι > Ζώα κ.λπ.).. Όπου κάθε κατώτερο επίπεδο έχει μικρότερη “ποσότητα” ζωής και δύναμης.

Οι Ήλιοι ως Ενεργειακοί Υποσταθμοί

Επειδή τα όντα, όπως οι άνθρωποι, απέχουν πολύ από την Κεντρική Γεννήτρια, έχουν ανάγκη από συνεχή ενεργειακή τροφοδότηση. Γι’ αυτόν τον λόγο, το ησιόδειο σύστημα προβλέπει αναρίθμητους υποσταθμούς αναπαραγωγής αυτής της ενέργειας. Αυτοί οι υποσταθμοί είναι οι ΘΕΟΙ, οι οποίοι έχουν εκδήλωση στον αισθητό κόσμο ως οι ήλιοι-αστέρες. Οι Ήλιοι, λοιπόν, έχουν διπλή ιδιότητα.. Αφενός κομίζουν τη φυσική θερμική και φωτεινή ενέργεια, και αφετέρου δίνουν την απαραίτητη ψυχική-ζωογονική ενέργεια της κεντρικής Γεννήτριας. Αυτή η διπλή φύση, όπου το φυσικό φως είναι η αισθητή αποτύπωση του νοερού, πνευματικού φωτός (Απολλώνιο φως), έχει επιβεβαίωση και από τον Πλάτωνα στον Τίμαιο.

Ο Προορισμός του Ανθρώπου: Η Επιστροφή στο ΕΝ

Μέσα σε αυτό το μεγαλειώδες σύμπαν, ο Ησίοδος ορίζει και τον προορισμό του ανθρώπου. Σκοπός μας είναι να ανέλθουμε πνευματικά και σωματικά. Αυτό το πετυχαίνουμε όταν έχουμε συντονισμό συνειδητά με την ενέργεια της Κεντρικής Γεννήτριας (του ΕΝΟΣ). Αυτός ο ψυχοσωματικός συντονισμός με τον ΛΟΓΟ (τη θεία ενέργεια που ο Έρως μεταφέρει αστραπιαία σε όλη την πλάση) είναι ακριβώς αυτό που οι Έλληνες ονόμαζαν «ζην κατά Φύσιν», δηλαδή ο ενάρετος βίος. Είναι η επιστροφή μας στην πηγή, η συνειδητή μας συμμετοχή στην έκλαμψη του θείου πνευματικού Φωτός. Αυτός είναι ο τελικός σκοπός που υπονοεί η προσέγγιση «Ησίοδος και Θεογονία: Η Φιλοσοφία της Κοσμογονίας».

https://www.olympia.gr/1658950/viral/isiodos-kai-theogonia-i-energeiaki-domi-toy-sympantos-apo-to-chaos-ston-logo-3/

Διαβάστε περισσότερα... Διαβάστε περισσότερα...

Όμηρος Vs Καβάφης: Ο προορισμός ή το ταξίδι;

Το ερώτημα που έρχεται μέσα από τα δύο έργα είναι αυτονόητο. Η αξία βρίσκεται στη δοκιμασία μέχρι την κατάκτηση του προορισμού ή στην εμπειρία που γεννά η εσωτερική περιπλάνηση κάθε ταξιδιού;

Οδύσσεια. Στο ανεπανάληπτο ποίημα του Ομήρου, ο νόστος νοηματοδοτεί την αγωνία και τον αγώνα του Οδυσσέα για επιστροφή στην Ιθάκη. Θα γευτεί την αξία του σκοπού προβάλλοντας επινοητικότητα και εγκράτεια. Αντιτάσσει τη δύναμη του νου στον φόβο, στην αμετροέπεια του ισχυρότερου, σε κάθε μορφή σαγήνης που τον απομακρύνει από τον στόχο του. Η καταγραφή της περιπέτειάς του συγκλονίζει. Ο Καβάφης, στη δική του Ιθάκη, παραλαμβάνει τη σκληρή περιπέτεια του Οδυσσέα με τον δικό του τρόπο. Προβάλλει την έννοια του ταξιδιού με το φως της ελπίδας. Η δική του Ιθάκη πρωτοδημοσιεύτηκε στο περιοδικό Γράμματα της Αλεξάνδρειας το 1911.

...

Η χρονική διαφορά ανάμεσα στα δύο έργα δεν μας ξενίζει. Αποδεχόμαστε τη διαχρονικότητά τους, γνωρίζοντας ότι κάθε αιώνας παραλαμβάνει τα κείμενα των δύο ποιητών, τα ξαναδιαβάζει και αντλεί τα δικά του συμπεράσματα. Και στην περίπτωση του Ομήρου, αλλά και του Καβάφη, η Ιθάκη δεν είναι απλώς σημείο στον χάρτη. Είναι ένα νεύμα στη διαχρονικότητα της περιπλάνησης.

Μαρμάρινη προτομή του Ομήρου, Ελληνιστική περίοδος (330-20 π.Χ.), Μουσείο του Λούβρου, Παρίσι. @ AFP Forum

Βενετσιάνικη έκδοση της Οδύσσειας του Ομήρου. Χρονολογείται στον 16ο αιώνα. Βιβλιοθήκη εικόνων Ann Ronan. @ AFP Forum

Για τον Όμηρο γνωρίζουμε λιγότερα από όσα θα θέλαμε
Η αρχαία παράδοση τού αποδίδει την Ιλιάδα και την Οδύσσεια, δύο διαφορετικά έπη που τοποθετούνται συνήθως στον 8ο ή στις αρχές του 7ου αιώνα π.Χ. Η Ιλιάδα αφηγείται τον κόσμο του πολέμου και της οργής, η Οδύσσεια τον κόσμο της επιστροφής και της δοκιμασίας. Δεν είναι η βιογραφική βεβαιότητα που κάνει τον Όμηρο αθάνατο. Είναι το έργο. Είναι ο τρόπος με τον οποίο η Οδύσσεια μίλησε για τον άνθρωπο που επιμένει, δοκιμάζεται και ζητά να επιστρέψει στον τόπο του.  Απέναντί του, ο Κωνσταντίνος Π. Καβάφης, ο ποιητής που έκανε την Ιθάκη σύμβολο εμπειρίας, επίγνωσης και εσωτερικού πλούτου, έζησε από το 1863 έως το 1933. Την ύπαρξη και το έργο τους χωρίζουν σχεδόν τρεις χιλιάδες χρόνια. Τους ενώνει όμως ένα όνομα. Η Ιθάκη.

Για τον Όμηρο, η Ιθάκη είναι το νήμα ολοκλήρωσης ενός αγώνα. Ο Οδυσσέας είναι συγκεντρωμένος στον τελικό του προορισμό και στο αντάμωμα με την πρότερη ζωή του. Η Πηνελόπη, η γυναίκα του, τον περιμένει, ο Τηλέμαχος, ο γιος του, μεγαλώνει μέσα στην πατρική απουσία, ακόμη και ο Άργος, ο γηραιός σκύλος του, γίνονται οι δεσμοί που τον τραβούν πίσω στον τόπο του. Για τον Καβάφη, η ανάγκη για μια Ιθάκη διαφοροποιείται. Η άφιξη δεν έρχεται ως ανταμοιβή. Ο τελικός προορισμός αποκτά σημασία μέσω του ενδιάμεσου χρόνου, του ταξιδιού, της κίνησης, των ιδεών και των νοητών βλεμμάτων που ανταλλάσσει ο ταξιδιώτης με το περιβάλλον και τον ίδιο του τον εαυτό. Ανάμεσα στους δύο δημιουργούς αναδύεται ένα από τα πιο διαχρονικά διλήμματα της ανθρώπινης ζωής: αξίζει περισσότερο η άφιξη ή η εμπειρία της διαδρομής;

Ο Όμηρος χτίζει την Οδύσσεια πάνω στην ανάγκη της επιστροφής. Ο Οδυσσέας υπομένει την περιπλάνηση. Το ταξίδι του είναι αναγκαστικό. Θέλει να γυρίσει στον τόπο του. Πίσω του υπάρχει η Τροία. Μπροστά του η Ιθάκη. Κι όμως, ήδη από τους πρώτους στίχους, ο Όμηρος δεν παρουσιάζει μόνο έναν άνθρωπο που θέλει να φτάσει. Παρουσιάζει έναν άνθρωπο που, μέσα από την περιπλάνηση, είδε, έμαθε, υπέφερε. Ο Όμηρος δεν αγνοεί τη γνώση του ταξιδιού. Παραδέχεται ότι η περιπλάνηση αλλάζει τον άνθρωπο. Αλλά η γνώση αυτή δεν ακυρώνει τον προορισμό. Αντιθέτως, τον κάνει πιο αναγκαίο. Ο Οδυσσέας μπορεί να γνώρισε πολλούς τόπους και πολλούς ανθρώπους, αλλά δεν θέλει να μείνει σε κανέναν από αυτούς. Θέλει να επιστρέψει. Ακόμη και όταν η Καλυψώ, η νύμφη που τον κρατά για χρόνια στο νησί της, την Ωγυγία, του προσφέρει αθανασία και αγέραστη ζωή, ο Οδυσσέας δεν ξεχνά τον τόπο του. Θέλει να επιστρέψει στο δικό του νησί.

«ἱέμενος καὶ καπνὸν ἀποθρῴσκοντα νοῆσαι / ἧς γαίης, θανέειν ἱμείρεται». (Λαχταρά να δει έστω τον καπνό που ανεβαίνει από τη γη του κι ας πεθάνει. Όμηρος, Οδύσσεια, Ραψωδία α, στ. 57-58). Η εικόνα είναι από τις πιο δυνατές της αρχαίας ποίησης. Ο Οδυσσέας δεν ζητά πλούτη, εξουσία, αιώνια ζωή. Αναζητά μια στιγμή καθημερινότητας του νησιού του: να δει τον καπνό της πατρίδας του. Όχι το παλάτι του. Όχι τον θρόνο του. Ένα ίχνος καθημερινής ζωής του είναι αρκετό. Λίγο αργότερα, απέναντι στην Καλυψώ, ο Οδυσσέας γίνεται ακόμη πιο σαφής. Η Καλυψώ τού προτείνει να μείνει κοντά της, μακριά από τα βάσανα του νόστου, προσφέροντάς του ζωή χωρίς φθορά, μια σχεδόν θεϊκή αθανασία. Η αθανασία δεν αρκεί. Η ομορφιά δεν αρκεί. Η απόλαυση δεν αρκεί. Αυτό που τον κρατά άνθρωπο είναι η σφοδρή επιθυμία της επιστροφής.

«αὐτὰρ ἐγὼν ἐθέλω καὶ ἐέλδομαι ἤματα πάντα / οἴκαδέ τ᾽ ἐλθέμεναι καὶ νόστιμον ἦμαρ ἰδέσθαι». (Εγώ όμως θέλω και λαχταρώ όλες τις μέρες να γυρίσω σπίτι μου και να δω τη μέρα της επιστροφής. Όμηρος, Οδύσσεια, Ραψωδία ε, στ. 219-220). Ο Οδυσσέας πρέπει να φτάσει στην Ιθάκη όχι μόνο για να σωθεί, αλλά για να ενώσει τα κομμάτια του εαυτού του που έσπασαν σε μυθικές μάχες και παραπλανητικές υποσχέσεις. Η Ιθάκη, στον Όμηρο, είναι η αντίσταση στη διάλυση. Ο κόσμος μπορεί να σε παρασύρει, να σε καθυστερήσει, να σε αποπλανήσει, να σε δοκιμάσει. Αλλά υπάρχει ένας τόπος, πραγματικός και συμβολικός, που σε καλεί να επιστρέψεις. Χωρίς αυτόν, η περιπέτεια κινδυνεύει να γίνει άγευστη περιπλάνηση. Ο Καβάφης, αιώνες αργότερα, παίρνει το ίδιο σύμβολο και το μετακινεί. Δεν ακυρώνει την Ιθάκη. Δεν της αφαιρεί τη σημασία. Αλλά αλλάζει το κέντρο βάρους.

Ο Κωνσταντίνος Π. Καβάφης (1863–1933), ο ποιητής που μετέτρεψε την Ιθάκη από γεωγραφικό προορισμό σε σύμβολο του ίδιου του ταξιδιού της ζωής. @ Getty Images / Ideal Image

Χειρόγραφο του ποιήματος «Ιθάκη». Ψηφιακή Συλλογή του Αρχείου Καβάφη, Ίδρυμα Ωνάση. @ cavafy.onassis.org

Η προτροπή εξιδανικεύει την εμπειρία
«Σα βγεις στον πηγαιμό για την Ιθάκη, να εύχεσαι να ναι μακρύς ο δρόμος, γεμάτος περιπέτειες, γεμάτος γνώσεις». (Κ. Π. Καβάφης, Ιθάκη (1911), Αρχείο Καβάφη / Ίδρυμα Ωνάση). Ο ομηρικός Οδυσσέας θέλει να φτάσει. Ο καβαφικός άνθρωπος καλείται να νιώσει. Εκεί όπου ο Όμηρος βλέπει την περιπέτεια ως δοκιμασία που πρέπει να ξεπεραστεί, ο Καβάφης τη βλέπει ως πλούτο της ζωής. Δεν ζητά από τον άνθρωπο να ξεχάσει την Ιθάκη. Του ζητά να μην τη φτωχύνει, μετατρέποντάς τη σε στεγνό σημείο τερματισμού μιας πορείας. Γιατί αν το μόνο που μετρά είναι η άφιξη, τότε όλη η ζωή μέχρι εκεί μοιάζει με χώρο αναμονής.

Ο Καβάφης πηγαίνει ακόμη πιο βαθιά. Οι κίνδυνοι του ταξιδιού δεν είναι μόνο εξωτερικοί. Δεν είναι μόνο τέρατα, θεοί, καταιγίδες. Είναι και όσα κουβαλά ο άνθρωπος μέσα του. «Τους Λαιστρυγόνας και τους Κύκλωπας, τον θυμωμένο Ποσειδώνα μη φοβάσαι, τέτοια στον δρόμο σου ποτέ σου δεν θα βρεις, αν μέν᾽ η σκέψις σου υψηλή». (Κ. Π. Καβάφης, Ιθάκη, 1911. Αρχείο Καβάφη, Ίδρυμα Ωνάση). Εδώ ο Καβάφης απομακρύνεται ακόμη περισσότερο από τον Όμηρο. Στην Οδύσσεια, οι απειλές υπάρχουν στον κόσμο. Στην Ιθάκη, οι απειλές υπάρχουν και μέσα στον άνθρωπο. Ο Κύκλωπας, ο Ποσειδώνας, οι Λαιστρυγόνες γίνονται εσωτερικά εμπόδια. Φόβοι. Εμμονές. Μικρότητες. Όλα όσα μπορεί να στήσει η ψυχή μπροστά στον ίδιο της τον δρόμο.
Και λίγο αργότερα, ο Καβάφης ανοίγει το ταξίδι προς την εμπειρία, τη γνώση, την απόλαυση, τη μνήμη. «Πολλά τα καλοκαιρινά πρωιά να είναι / που με τι ευχαρίστησι, με τι χαρά / θα μπαίνεις σε λιμένας πρωτοειδωμένους». (Κ. Π. Καβάφης, Ιθάκη, 1911, Αρχείο Καβάφη, Ίδρυμα Ωνάση). Αυτή δεν είναι πια η αγωνία του νόστου. Είναι η χαρά της ανακάλυψης. Ο ομηρικός ήρωας μετρά τις δοκιμασίες που τον χωρίζουν από την πατρίδα. Ο καβαφικός ταξιδιώτης μετρά τα πρωινά, τα λιμάνια, τις γνώσεις, τις αισθήσεις που τον κάνουν πλουσιότερο. Ο Καβάφης δεν σταματά εκεί. Επιμένει ότι η Ιθάκη πρέπει να μένει στον νου, αλλά όχι σαν άγχος άφιξης. Σαν προσανατολισμός.

«Πάντα στον νου σου να χεις την Ιθάκη. / Το φθάσιμον εκεί είν᾽ο προορισμός σου. / Αλλά μη βιάζεις το ταξείδι διόλου». (Κ. Π. Καβάφης, Ιθάκη, 1911, Αρχείο Καβάφη / Ίδρυμα Ωνάση). Αυτοί οι στίχοι κρατούν την ισορροπία όλου του ποιήματος. Η Ιθάκη δεν καταργείται. Ο προορισμός παραμένει. Αλλά η βιασύνη γίνεται ο πραγματικός κίνδυνος. Γιατί όποιος βιάζεται μόνο να φτάσει, κινδυνεύει να φτάσει φτωχότερος από όσο ξεκίνησε.

Και μετά, ο Καβάφης αποκαλύπτει πλήρως τη μετατόπιση: «Η Ιθάκη σ᾽ έδωσε τ᾽ωραίο ταξείδι. / Χωρίς αυτήν δεν θάβγαινες στον δρόμο». (Κ. Π. Καβάφης, Ιθάκη, 1911, Αρχείο Καβάφη, Ίδρυμα Ωνάση). Ο Όμηρος λέει: μην ξεχάσεις πού πρέπει να φτάσεις. Ο Καβάφης λέει: μην υποτιμήσεις όσα θα ζήσεις μέχρι να φτάσεις. Ο πρώτος βλέπει την Ιθάκη ως επιστροφή. Ο δεύτερος τη βλέπει ως αφορμή. Ο πρώτος υμνεί τη μνήμη. Ο δεύτερος αναζητά τη μεταμόρφωση του ανθρώπου μέσα στον χρόνο. Και γι’ αυτό η αντιπαράθεσή τους παραμένει τόσο σύγχρονη. Η ζωή συχνά αντιμετωπίζεται σαν σχέδιο που πρέπει να ολοκληρωθεί. Σαν διαδρομή με μετρήσιμους σταθμούς και συγκεκριμένη απόδοση. Να φτάσεις. Να κατακτήσεις. Να επιβεβαιωθείς. Να πάρεις όσα περισσότερα μπορείς πριν βγάλεις ρυτίδες στα μάτια. Υπάρχει τέλος σε όλα αυτά;

Ο Όμηρος μάς θυμίζει γιατί χρειαζόμαστε την Ιθάκη. Χωρίς προορισμό, το ταξίδι μπορεί να γίνει διασπορά. Χωρίς στόχο, η αντοχή χάνει την ύπαρξή της. Ο άνθρωπος χρειάζεται κάτι που να τον καλεί. Έναν τόπο, μια υπόσχεση, μια πίστη, μια επιστροφή. Κάτι που να του λέει γιατί αξίζει να συνεχίσει. Ο Καβάφης, όμως, μάς προειδοποιεί για τον κίνδυνο της άφιξης. Μπορεί να φτάσεις εκεί που ήθελες και να ανακαλύψεις ότι το σημαντικότερο δεν ήταν αυτό που κατέκτησες, αλλά αυτό που έγινες στην πορεία. Μπορεί να έχεις πετύχει τον στόχο και να έχεις χάσει την εμπειρία. Να έχεις φτάσει στην Ιθάκη και να μην έχεις καταλάβει το ταξίδι. Εκεί συναντώνται ξανά ο Όμηρος και ο Καβάφης. Ο πρώτος φοβάται το μετάνιωμα της μη επιστροφής. Ο δεύτερος, το μετάνιωμα ενός ταξιδιού που δεν έζησε.

Ανάμεσα στους δύο, το ερώτημα παραμένει ανοιχτό και βαθιά προσωπικό. Χρειαζόμαστε έναν προορισμό για να μη χαθούμε. Χρειαζόμαστε όμως και το ταξίδι για να μη φτάσουμε άδειοι. Ίσως τελικά η Ιθάκη να είναι το πρόσχημα που χρειάζεται ο άνθρωπος για να ξεκινήσει. Ο Όμηρος της έδωσε τη δύναμη της επιστροφής. Ο Καβάφης της έδωσε τη δύναμη της εμπειρίας. Και κάπου εκεί, ανάμεσα στον νόστο και στο ταξίδι, γεννιέται το μόνο ερώτημα που μένει πραγματικά δικό μας: θέλουμε απλώς να φτάσουμε κάπου ή να έχουμε ζήσει αρκετά ώστε η άφιξη στον τελικό προορισμό να έχει περιεχόμενο;

https://www.newmoney.gr/journal/%CF%8C%CE%BC%CE%B7%CF%81%CE%BF%CF%82-vs-%CE%BA%CE%B1%CE%B2%CE%AC%CF%86%CE%B7%CF%82-%CE%BF-%CF%80%CF%81%CE%BF%CE%BF%CF%81%CE%B9%CF%83%CE%BC%CF%8C%CF%82-%CE%AE-%CF%84%CE%BF-%CF%84%CE%B1%CE%BE%CE%AF/?shem=rimspwouoe,

Διαβάστε περισσότερα... Διαβάστε περισσότερα...

Σελήνη: Oι δέκα πιο μυστηριώδεις και ανεξήγητες φωτογραφίες της (βίντεο)

Μία σκοτεινή, παγωμένη άβυσσος που όμως όλα δείχνουν ότι είναι γεμάτη θαύματα

Οι ιστορίες που σχετίζονται με τις παρακάτω εικόνες δεν είναι εύκολο ή και καθόλου πιθανό να εξηγηθούν…

Μία σκοτεινή, παγωμένη άβυσσος, που όμως όλα δείχνουν ότι είναι γεμάτη θαύματα, για τα οποία ελάχιστα γνωρίζουμε.

Ως εκ τούτου, το Διάστημα (και αυτά που σχετίζονται με αυτό) θα αποτελεί πάντοτε ανεξάντλητη «πηγή μυστηρίων»

...

Από το σοβιετικό Zond 3, με τη μυστηριώδη φωτογραφία του «Πύργου της Βαβέλ», τον «Κολοσσό της Σελήνης» που είχε φωτογραφηθεί από το «Απόλλων 15» αλλά εντοπίστηκε από το Google Moon, μέχρι κάθε λογής μυστηριώδη φώτα και αντικείμενα τα οποία στα μάτια των «υποψιασμένων» φαντάζουν τεχνητά, καθώς και τις απαραίτητες «πυραμίδες» και UFO’s, κάποιες από τις εικόνες που παρουσιάζονται σε βίντεο του καναλιού Hybrid Librarian στο YouTube παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον.

Στο αποκαλυπτικό βίντεο που ακολουθεί θα δείτε δέκα από τις πιο μυστηριώδεις και ανεξήγητες φωτογραφίες της Σελήνης.

Υπάρχουν ενδείξεις πως από άποψη σεισμικής και ηφαιστειογενή, η Σελήνη αντιπροσωπεύει πραγματικά ένα νεκρό κόσμο… Όταν το διαστημόπλοιο Απόλλων 14 έριξε τον τρίτο όροφο του με ορμή στη Σεληνιακή επιφάνεια, η Σελήνη αντέδρασε σαν μια μεγάλη καμπάνα.

Καταγράφτηκαν παλμικές δονήσεις διάρκειας τριών περίπου ωρών που έφτασαν σε βάθος 28-32 χιλιόμετρων. Όταν κατά την αναχώρηση του ίδιου διαστημόπλοιου από το Σεληνιακό έδαφος απερρίφθη η σεληνάκατος, προκλήθηκαν νέες δονήσεις που κράτησαν ενενήντα περίπου λεπτά.

Από άποψη βιολογική τίποτε δεν αποκλείει την ύπαρξη ζωντανών όντων στο εσωτερικό της Σεληνιακής σφαίρας. Η Σελήνη είναι ένας τόπος χωρίς ατμόσφαιρα, χωρίς άνεμους και διαβρωτικές δυνάμεις.

Ωστόσο ικανότατοι παρατηρητές διαπίστωσαν.. σημαντικές αλλαγές πάνω στην επιφάνεια της. Παρατηρήθηκαν παράξενα αντικείμενα, (άνω των 700), παράξενες συσκευές σε σχήμα πυραμίδας η κώνου αλλά και ένας μυστηριώδης τετραγωνισμένος μονόλιθος.

ΠΗΓΗ: xorisorianews.gr

Διαβάστε περισσότερα... Διαβάστε περισσότερα...

Επιστήμονες κατάφεραν να αφαιρέσουν τον HIV από ανθρώπινα κύτταρα με τη μέθοδο CRISPR

Ο HIV έχει την ικανότητα να «κρύβεται» μέσα στα κύτταρα δημιουργώντας δεξαμενές λανθάνουσας λοίμωξης

Μια σημαντική επιστημονική εξέλιξη στην έρευνα για την αντιμετώπιση του HIV ανακοίνωσαν ερευνητές του Temple University, οι οποίοι κατάφεραν να απομακρύνουν το γενετικό υλικό του ιού από μολυσμένα κύτταρα χρησιμοποιώντας την τεχνολογία γονιδιακής επεξεργασίας CRISPR.

...

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας, οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν το σύστημα CRISPR ως ένα εξαιρετικά ακριβές «γενετικό ψαλίδι», το οποίο εντοπίζει και αφαιρεί το DNA του HIV που έχει ενσωματωθεί στο γενετικό υλικό των κυττάρων.

Το πλέον εντυπωσιακό εύρημα είναι ότι τα κύτταρα που υποβλήθηκαν στη συγκεκριμένη διαδικασία παρέμειναν απαλλαγμένα από τον ιό ακόμη και όταν εκτέθηκαν εκ νέου στον HIV σε εργαστηριακές συνθήκες.

Το γεγονός αυτό δημιουργεί νέες ελπίδες για την ανάπτυξη θεραπειών που δεν θα περιορίζονται απλώς στον έλεγχο της λοίμωξης, αλλά θα στοχεύουν στην πλήρη εξάλειψή της.

Σήμερα, οι αντιρετροϊκές θεραπείες επιτρέπουν στους ασθενείς με HIV να ζουν για πολλά χρόνια με καλή ποιότητα ζωής, χωρίς όμως να εξαλείφουν τον ιό από τον οργανισμό.

Ο HIV έχει την ικανότητα να «κρύβεται» μέσα στα κύτταρα δημιουργώντας δεξαμενές λανθάνουσας λοίμωξης, γεγονός που καθιστά εξαιρετικά δύσκολη την οριστική θεραπεία.

Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η τεχνολογία CRISPR θα μπορούσε στο μέλλον να αποτελέσει τη βάση για νέες θεραπευτικές προσεγγίσεις απέναντι στον HIV.

Ωστόσο, επισημαίνουν ότι η έρευνα βρίσκεται ακόμη σε πειραματικό στάδιο και απαιτούνται περαιτέρω μελέτες και κλινικές δοκιμές προτού η μέθοδος εφαρμοστεί ευρέως σε ανθρώπους.

Παρά τα εμπόδια που απομένουν, η συγκεκριμένη ανακάλυψη θεωρείται ένα ακόμη σημαντικό βήμα στην πολυετή προσπάθεια της επιστημονικής κοινότητας να βρει μια οριστική θεραπεία για τον ιό που έχει επηρεάσει εκατομμύρια ανθρώπους παγκοσμίως.

https://www.pronews.gr/ygeia/epistimones-kataferan-na-afairesoun-ton-hiv-apo-anthropina-kyttara-me-ti-methodo-crispr/

Διαβάστε περισσότερα... Διαβάστε περισσότερα...

Η Επτάνησος των εξεγέρσεων και των Ριζοσπαστών

 Γιώργος Καββαδίας

«Η ιστορία της Ένωσης των Επτανήσων δεν είναι, λοιπόν, ιστορία «ευεργεσίας» των Μεγάλων Δυνάμεων, αλλά ιστορία αγώνων για ελευθερία, δημοκρατία και κοινωνική δικαιοσύνη»

...

Ηεπίσημη Ιστορία συχνά αποσιωπά ή διαστρεβλώνει κρίσιμες πλευρές γεγονότων. Δεν αποτελεί εξαίρεση ούτε η Ένωση της Επτανήσου με την Ελλάδα στις 21 Μαΐου 1864, η οποία παρουσιάζεται συνήθως ως «δώρο» της Αγγλίας προς τον νέο βασιλιά Γεώργιο Α’. Στην πραγματικότητα, όμως, η Ένωση υπήρξε αποτέλεσμα μακρόχρονων λαϊκών και πολιτικών αγώνων των Επτανήσιων Ριζοσπαστών, που συγκρούστηκαν με τη βρετανική κυριαρχία και πλήρωσαν βαρύ τίμημα με διώξεις, φυλακίσεις και εξορίες.

Η Αγγλία οδηγήθηκε στην αποδοχή της Ένωσης όχι από γενναιοδωρία, αλλά επειδή η συνέχιση της «προστασίας» είχε καταστεί ασύμφορη πολιτικά και γεωστρατηγικά. Διατηρώντας, ωστόσο, καθοριστικό ρόλο στο ελληνικό κράτος μέσω του νέου βασιλιά και των διεθνών συμφωνιών, εξασφάλισε την επιρροή της στην ανατολική Μεσόγειο. Έτσι, η «προστασία» στα Επτάνησα τυπικά έληγε, αλλά η εξάρτηση της Ελλάδας από την αγγλική πολιτική συνεχιζόταν.

Τα Επτάνησα είχαν τεθεί υπό αγγλική «Προστασία» μετά τη Συνθήκη των Παρισίων το 1815, με τη δημιουργία του Ηνωμένου Κράτους των Ιονίων Νήσων. Παρά τον χαρακτηρισμό τους ως «ελεύθερου και ανεξάρτητου» κράτους, η πραγματικότητα ήταν διαφορετική: η Αγγλία επέβαλε αυταρχικό καθεστώς, περιορίζοντας τα κυριαρχικά δικαιώματα των νησιών και μετατρέποντάς τα ουσιαστικά σε μισοαποικία.

Οι Ριζοσπάστες της Ιονίου Βουλής αμφισβήτησαν ανοιχτά τόσο τη Συνθήκη του 1815 όσο και το ολιγαρχικό Σύνταγμα που είχε επιβάλει ο Βρετανός αρμοστής το 1817. Το ριζοσπαστικό κίνημα δεν γεννήθηκε ξαφνικά. Βασίστηκε σε μακρά παράδοση κοινωνικών εξεγέρσεων και λαϊκών κινημάτων, από το Ρεμπελιό των Ποπολάρων στη Ζάκυνθο (1628-1631), που θεωρείται η πρώτη ταξική εξέγερση της νεοελληνικής ιστορίας, έως τις αγροτικές εξεγέρσεις της Κεφαλονιάς το 1848-49. Οι αγώνες αυτοί συνέδεαν την κοινωνική δικαιοσύνη με την εθνική απελευθέρωση.

Ο Επτανησιακός Ριζοσπαστισμός, ως πολιτικό και ιδεολογικό ρεύμα, αναπτύχθηκε ιδιαίτερα την περίοδο 1848-1864, μέσα στο επαναστατικό κλίμα που επικρατούσε τότε στην Ευρώπη. Οι Ριζοσπάστες δεν περιορίζονταν μόνο στο αίτημα της Ένωσης με την Ελλάδα. Οραματίζονταν μια Ευρώπη ελεύθερων λαών, ισότητας και δημοκρατίας, απέναντι στις αυταρχικές μοναρχίες και την «Ιερά Συμμαχία» των Μεγάλων Δυνάμεων.

Κεντρική μορφή του κινήματος υπήρξε ο Κεφαλονίτης Ιωσήφ Μομφεράτος. Με συνέπεια και αγωνιστικό ήθος υποστήριξε όχι μόνο την Ένωση, αλλά και την ανάγκη ενός πραγματικά ελεύθερου και δημοκρατικού κράτους, χωρίς ξένη εξάρτηση. Δίπλα του στάθηκε ο Ηλίας Ζερβός Ιακωβάτος. Οι «Αληθείς Ριζοσπάστες» υπερασπίστηκαν αιτήματα πρωτοποριακά για την εποχή: καθολική ψηφοφορία, λαϊκή κυριαρχία, ατομικές ελευθερίες, ισότητα των πολιτών, κατάργηση φεουδαρχικών προνομίων και κοινωνική δικαιοσύνη.

Το 1850 και το 1857 οι Ριζοσπάστες κατέθεσαν προτάσεις για την Ένωση με την Ελλάδα. Όταν το 1850 ο Ιωάννης Δετοράτος Τυπάλδος έφερε το σχετικό ψήφισμα στη Βουλή, η αγγλική διοίκηση απάντησε με σκληρή καταστολή: συλλήψεις, εξορίες και κλείσιμο εφημερίδων. Παρ’ όλα αυτά, οι Ριζοσπάστες ενισχύθηκαν πολιτικά και συνέχισαν τον αγώνα τους.

Το πρόγραμμά τους υπερέβαινε τα στενά εθνικά όρια. Ζητούσαν ελληνική γλώσσα στη διοίκηση, καθιέρωση της 25ης Μαρτίου ως εθνικής επετείου, προστασία πολιτικών και κοινωνικών δικαιωμάτων, περιορισμό της τοκογλυφίας και μέτρα υπέρ των αγροτών και των λαϊκών στρωμάτων. Αντίθετα, οι Προστασιανοί και μεγάλο μέρος της ντόπιας αριστοκρατίας στήριζαν την αγγλική κυριαρχία, ενώ οι Μεταρρυθμιστές επιδίωκαν ηπιότερες αλλαγές χωρίς άμεση ρήξη.

Η τελική Ένωση πραγματοποιήθηκε με όρους που εξυπηρετούσαν τα βρετανικά συμφέροντα. Η Αγγλία επέβαλε την ουδετερότητα της Κέρκυρας και των Παξών, την κατεδάφιση οχυρώσεων και οικονομικές δεσμεύσεις υπέρ των «Προστάτιδων Δυνάμεων». Παράλληλα, διασφάλισε ότι τα Επτάνησα δεν θα μπορούσαν να αξιοποιηθούν στρατιωτικά ενάντια στην Οθωμανική Αυτοκρατορία.

Η ιστορία της Ένωσης των Επτανήσων δεν είναι, λοιπόν, ιστορία «ευεργεσίας» των Μεγάλων Δυνάμεων, αλλά ιστορία αγώνων για ελευθερία, δημοκρατία και κοινωνική δικαιοσύνη. Όπως διακήρυττε ο Ιωσήφ Μομφεράτος, κάθε «προστασία» είναι ύποπτη. Οι αγώνες των Ριζοσπαστών παραμένουν επίκαιροι, υπενθυμίζοντας ότι η ελευθερία και η πραγματική δημοκρατία κατακτώνται μόνο μέσα από συλλογικούς και ανυποχώρητους αγώνες.

https://www.alfavita.gr/koinonia/517099_i-eptanisos-ton-exegerseon-kai-ton-rizospaston?shem=rimspwouoe,

Διαβάστε περισσότερα... Διαβάστε περισσότερα...

Ελπίδα για εκατομμύρια ασθενείς: Ξεκινούν οι δοκιμές του πρώτου εμβολίου κατά του καρκίνου του πνεύμονα

Στόχος των επιστημόνων είναι να αξιολογήσουν τόσο την ασφάλεια όσο και την αποτελεσματικότητα του εμβολίου

Ένα σημαντικό βήμα στην παγκόσμια μάχη κατά του καρκίνου του πνεύμονα πραγματοποιείται καθώς το πρώτο εμβόλιο στον κόσμο που έχει σχεδιαστεί ειδικά για τη νόσο εισέρχεται στο στάδιο των κλινικών δοκιμών σε επτά χώρες.

...

Το πρωτοποριακό εμβόλιο στοχεύει να ενεργοποιήσει το ανοσοποιητικό σύστημα ώστε να αναγνωρίζει και να καταπολεμά τα καρκινικά κύτταρα πιο αποτελεσματικά, προσφέροντας μια νέα προσέγγιση στη θεραπεία της ασθένειας.

Οι κλινικές δοκιμές θα διεξαχθούν σε διάφορα διεθνή ερευνητικά κέντρα, με τη συμμετοχή ασθενών που πάσχουν από συγκεκριμένες μορφές καρκίνου του πνεύμονα.

Στόχος των επιστημόνων είναι να αξιολογήσουν τόσο την ασφάλεια όσο και την αποτελεσματικότητα του εμβολίου.

Ο καρκίνος του πνεύμονα παραμένει μία από τις πιο θανατηφόρες μορφές καρκίνου παγκοσμίως, γεγονός που καθιστά ιδιαίτερα σημαντική κάθε νέα θεραπευτική εξέλιξη.

Οι ερευνητές εκφράζουν συγκρατημένη αισιοδοξία, τονίζοντας ότι, αν και είναι ακόμη νωρίς για οριστικά συμπεράσματα, η έναρξη των κλινικών δοκιμών αποτελεί ορόσημο για την ογκολογική έρευνα.

Εφόσον τα αποτελέσματα αποδειχθούν θετικά, το εμβόλιο θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για μια νέα γενιά εξατομικευμένων θεραπειών κατά του καρκίνου, προσφέροντας ελπίδα σε εκατομμύρια ασθενείς σε όλο τον κόσμο.

https://www.pronews.gr/ygeia/elpida-gia-ekatommyria-astheneis-ksekinoun-oi-dokimes-tou-protou-emvoliou-kata-tou-karkinou-tou-pneymona/

Διαβάστε περισσότερα... Διαβάστε περισσότερα...